اهداف: ارایه دهندگان مراقبت های پایان زندگی به بیماران در مراحل آخر بیماری به صورت بالقوه در معرض انواع مشکلات قضایی، قانونی و حرفه ای قرار دارند. این مطالعه با هدف مرور و واکاوی این چالش ها و شیوه های برخورد با آنها طراحی شده است. اطلاعات و روش ها: در این مطالعه مروری سیستماتیک، برخی از ابعاد مراقبت های پایان زندگی مانند صلاحیت تصمیم گیری برای بیمار، قطع درمان های نگهدارنده حیات و درمان های بی فایده یا کم فایده و درخواست مساعدت در مرگ با جستجوی هدفمند در 8 پایگاه اطلاعاتی و مرور 44 منبع، از منظر قانونی و حقوقی مورد واکاوی قرار گرفت. یافته ها: بیشترین چالش ها در حوزه مساعدت در مرگ بیماران، انتخاب فرد اصلح به منظور تصمیم گیری در مراحل انتهایی و ختم درمان بی فایده یا کم فایده مشاهده شد. برای قطع درمان های نگهدارنده حیات در بسیاری از کشورها قوانینی تدوین شده و روند رویه های قضایی به سمت پذیرش درخواست های بیماران یا نماینده جایگزین آنها بود. به تدریج، کشورهای بیشتری با لحاظ شرایطی مساعدت در مرگ بیماران پایان زندگی را قانونی دانسته اند. نتیجه گیری: چالش های حقوقی مترتب بر پایان زندگی و نحوه برخورد با آن در جوامع مختلف متفاوت است و باید تا حد امکان از مداخله قانونی در دعاوی مرتبط با مسایل پایان زندگی اجتناب شود.

مقدمه مراقبت های پایان زندگی (End of life یا EOL) و مراقبت بیماران مراحل انتهایی (End stage یا ED) به طور معمول در محیطی آکنده از انواع چالش های احساسی و اخلاقی ارایه می شود که شناخت آن ها، می تواند در بهبود کیفیت این خدمات موثر باشد. روش ها: در این مطالعه ی مروری روایتی، برخی از ابعاد مراقبت های پایان زندگی شامل تشخیص زمان مرگ یا تشخیص مرحله ی انتهایی بودن بیماری، اتونومی بیمار، استفاده از درمان های طولانی کننده ی حیات و مساعدت در مرگ بیماران با جستجوی هدفمند در 8 بانک اطلاعاتی و مرور 40 منبع از منظر اخلاقی مورد واکاوی قرار گرفت. یافته ها: در تشخیص نزدیکی زمان مرگ یا مرحله ی انتهایی بیماری، عدم قطعیت یک اصل است. اتونومی در پایان زندگی محدودیت دارد و سایر اصول اخلاقی مانند سودرسانی و عدالت، مهم تر از آن به نظر می رسد. شروع نکردن درمان های طولانی کننده ی حیات، به خصوص در کشور ما پذیرش اخلاقی و دینی بیشتری از قطع آن دارد. شیوه ی برخورد با انواع مرگ مساعدت شده ی پزشکی در جوامع مختلف جهان، متفاوت است و جهت پذیرش یا نفی اخلاقی آن، توجیهات متنوعی ارایه شده است. نتیجه گیری: مسایل اخلاقی در EOL، ماهیت پیچیده ای دارد و با نگرش های فردی، عقاید مذهبی و شرایط اجتماعی فرد عجین شده است. ارتباط صحیح درمانگران با بیمار و بستگان او، مهم ترین عامل در پیش گیری و رفع چالش های EOL می باشد.

به منظور بررسی اثر حذف آبیاری در پایان فصل رشد بر عملکرد ارقام گندم و انتخاب بهترین رقم با پتانسیل تولید مطلوب آزمایشی به صورت اسپیلیت پلات در قالب طرح پایه بلوک های کامل تصادفی در سه تکرار در سال زراعی 88-1387 در مرکز آموزش جهاد کشاورزی فارس (پردیس علی آباد کمین) واقع در شهرستان پاسارگاد اجرا شد. تیمار آب آبیاری به عنوان فاکتور اصلی و در سه سطح شامل: آبیاری کامل (شاهد)، حذف یک آب آخر آبیاری (درمرحله دانه بستن) و حذف دو آب آخر آبیاری (در مرحله گل دهی و شیری) و ارقام گندم (بهار، پیشتاز، چمران و شیراز) به عنوان فاکتور فرعی درنظرگرفته شد. نتایج نشان داد که اثر آبیاری بر صفات عملکرد دانه، وزن هزار دانه، عملکرد بیولوژیک وشاخص برداشت معنی دار بود. بطوریکه بین تیمار حذف دو آب آخر آبیاری (در مرحله گل دهی) و دو تیمار دیگر تفاوت آماری بسیار معنی داری وجود داشت و باعث کاهش عملکرد دانه، وزن هزار دانه، عملکرد بیولوژیک و شاخص برداشت شد. عملکرد دانه و سایر صفات در سطح آبیاری اول (شاهد) نسبت به سطوح آبیاری دوم و سوم بیشتر بود. ارقام گندم مورد بررسی از نظر کلیه صفات با یکدیگر تفاوت آماری معنی داری داشته و بیشترین عملکرد دانه، وزن هزار دانه، عملکرد بیولوژیک، شاخص برداشت و تعداد سنبله در متر مربع مربوط به ارقام پیشتاز و چمران بود. اثر متقابل روش آبیاری و ارقام نیز در مورد صفات ذکر شده معنی دار بود. در بررسی میزان مقاومت یا حساسیت ارقام گندم نسبت به تنش خشکی آخر فصل مشخص شد، با حذف یک آب آخر رقم پیشتاز و با حذف دو آب آخر آبیاری رقم چمران جزء مقاوم ترین و ارقام شیراز و بهار جزء حساسترین ارقام بودند.

شتاب روزافزون در ایجاد دانش نظری و فناوری ها در زیست پزشکی نوین، پیشرفت روزافزون دانش کاربردی را در پی داشته است. اما این پیشرفت های سریع در پزشکی و زیست فناوری در دهه های اخیر، با مباحث مهمی در خصوص مسائل اخلاقی همراه شده است است. مفاهیمی همچون انسان, مرگ, حیات ومسائل وجودی از این نوع است و فن آوری آمده است ودرپرتوی این تحولات وتغییرات فناورانه این مفاهیم بازتعریف گشته اند, روشهای نوین امکان زنده ماندن انسانها بدون امکان بالابردن شعور مغزی ویا بالابردن کیفیت زندگی باعث ایجاد مفاهیم جدید شده اندازجمله "هیبرید انسان – دستگاه" و یا بروز وضعیت" نه زنده ونه مرده" که این مفاهیم جدید مستلزم توجه فلسفی وتحلیل آنها و سپس توجه اخلاقی هستند شناخت هرچه بیشتر اینگونه مسائل اخلاقی باعث تاکید و توجه افزونتر نسبت به اخلاق پزشکی به عنوان یک قاعده و راهکار جدید در جهان شده است. لذا هدف از انجام این پژوهش بررسی چارچوبهای اخلاقی و کرامت انسانی در توقف درمان بیماران مبتلا به سرطان در مراحل انتهایی می باشد. ونیازبه دقت نظر وحساسیت پزشکان با توجه به وضعیت حاکم براینگونه بیماران وخانواده هایشان از نظرروانی واجتماعی بوده و تصمیم گیری تیمی درخصوص ادامه یاامتناع ازدرمان موثرخواهد بود.

مقدمه: همودیالیز اثرات منفی بر تمام جوانب زندگی بیمار می گذارد و هزینه های درمانی بالایی به دنبال دارد، افراد همودیالیزی مشکلات بیشمار جسمی و روانی و اجتماعی دارند، خستگی با وجود پیشرفت های موجود در زمینه درمان همچنان در صدر مشکلات جسمی این بیماران می باشد.هدف: این پژوهش با هدف تعیین میزان خستگی در بیماران تحت درمان با همودیالیز انجام شد.موارد و روش ها: این پژوهش یک مطالعه توصیفی تحلیلی بوده که روی 105 بیمار همودیالیزی در بیمارستانهای منتخب تابعه آجا در سال 1394 انجام شد. ابزار جمع آوری داده ها پرسشنامه خستگی MF-20 و پرسشنامه اطلاعات فردی بود. داده ها در نرم افزار spss نسخه 21 با استفاده از آزمون های آماری کای اسکوئر، تی مستقل و آنوا مورد تجزیه تحلیل قرار گرفت.یافته ها: بیشترین میزان بروز خستگی کل در گروه زنان ( p=0.53و 10.57±63.60)، گروه سنی 50-41 سال (p=0.24 و 12.05±66.60)، با تحصیلات دیپلم (p=0.05 و 11.09±65.26) در افراد بیکار (p=0.84 و 10.95±63.61) و افراد با سابقه مصرف سیگار (68.89±9.573 و p=0.001) مشاهده شد.بحث و نتیجه گیری: با توجه به اینکه در اغلب موارد بررسی و کنترل خستگی در مقایسه با سایر علائم غیرذهنی مورد غفلت قرار می گیرد. لذا، آگاهی مراقبان بهداشتی از نحوه تعیین میزان خستگی، شیوع، عوامل خطر، عوارض و استراتژی های کاهنده خستگی و آموزش های لازمه جهت ارتقاء سطح سلامت و کیفیت مراقبت ضروری است.

زمینه و هدف: سرطان پیشرفته نه تنها منجر به مشکلاتی برای بیماران می شود، بلکه برای مراقبین بیمار نیز دشواری هایی به همراه دارد. پژوهش حاضر با هدف تعیین نقش مقابله ی مذهبی در پیش بینی فشار مراقبتی در مراقبین بیماران مبتلا به سرطان مراحل انتهایی انجام گرفت. روش بررسی: پژوهش حاضر از نوع مقطعی-همبستگی می باشد. تعداد 146 نفر از مراقبین بیماران مبتلا به سرطان که از فروردین تا شهریور 1396 به بخش طب تسکینی بیمارستان فیروزگر تهران مراجعه کرده بودند، به روش نمونه گیری در دسترس وارد مطالعه شدند. برای گردآوری اطلاعات از سیاهه ی فشار مراقبتی Novak و Guest و پرسشنامه ی مقابله ی مذهبی Pargament استفاده شد. داده ها با استفاده از نرم افزار SPSS نسخه 16 و روش های آماری همبستگی پیرسون و رگرسیون چندگانه به روش همزمان مورد بررسی و آزمون قرار گرفت. یافته ها: یافته ها نشان داد که میان سبک مقابله ی مذهبی مثبت با فشار مراقبتی رابطه ی معنی داری وجود ندارد اما سبک مقابله ی مذهبی منفی با فشار مراقبتی دارای رابطه ی مستقیم و معنی دار می باشد و میزان همبستگی آن برابر با 34 درصد است. همچنین، سبک مقابله ی مذهبی منفی (444/4t=)، (352/0β =) به طور معنی داری، فشار مراقبتی را پیش بینی می کند ولی سبک مقابله ی مذهبی مثبت (438/0t=)، (035/0β =) تبیین معنی داری از فشار مراقبتی ندارد. ­ نتیجه گیری کلی: با توجه به نتایج مطالعه، سبک مقابله ی مذهبی مثبت بر خلاف سبک مقابله ی منفی، قادر به پیش بینی تحمل فشار در مراقبین نمی باشد. بنابراین، آموزش مهارت ها ی مقابله ای با تمرکز بر کاهش و اصلاح استفاده از راهبردهای مقابله ی مذهبی منفی در مراقبین بیماران مبتلا به سرطان، می تواند در کاهش فشار مراقبتی آن ها مناسب باشد.

زمینه و هدف: مراقبت از کودکان مبتلا به سرطان، مسیری دشوار و منحصر بفرد است که مراقب را در معرض طیفی از تجارب مختلف قرار می دهد. هدف پژوهش حاضر واکاوی پدیدارشناسانه تجربیات زیسته مراقبین کودکان مبتلا به سرطان در مرحله یا فاز وخامت بود. روش کار: این مطالعه به روش کیفی و با استفاده از سنت پدیدارشناسی توصیفی انجام گردید. از میان تمام مراقبین اصلی کودکان و نوجوانانی که پیش از 18 سالگی تجربه ی تشخیص شایع ترین سرطان های کودکی را داشته اند و طبق نظر پزشکان معالج در فاز وخیم یا بعبارتی فاز انتهایی زندگی بیماری قرار داشتند با استفاده از روش نمونه گیری هدفمند و مبتنی بر اصل اشباع هشت نفر برای مشارکت در فرایند پژوهش انتخاب و مورد مصاحبه قرار گرفتند. همه مصاحبه ها ضبط و سپس خط به خط دست نویس شد و در نهایت با استفاده از روش کلایزی (1987) تحلیل گردید. یافته ها: هشت مصاحبه نیمه ساختاریافته انجام شد و تحلیل داده های حاصل از مصاحبه منجر به شناسایی و طبقه بندی 11 زیر مضمون و دو مضمون اصلی (در محاصره ی ناخوشایندی ها در مواجهه با رخدادهایی ویژه) در زمینه ی تجارب زیسته مراقبین کودکان مبتلا به سرطان در فاز وخامت شد. نتیجه گیری: مراقبین در حوزه ی سرطان کودکی پیشرفته با تجربه های دشوار هیجانی و موقعیت هایی منحصربفرد روبرو هستند که می تواند بر سلامت جسم و روان مراقب و روند مراقبت در پایان زندگی بیمار اثرات منفی قابل توجهی بگذارد. شناخت تجربه ی زیسته ی این گروه مهم از مراقبین به تیم های تخصصی درمان سرطان کمک خواهدکرد تا آگاهی مکفی جهت راهنمایی و پشتیبانی مراقبین داشته باشند و بطور مشارکت کننده ای برای شفاف سازی نیازهای بیماران و ارایه خدمات با کیفیت بالاتر مراقبین را همراهی کنند.

1پژوهش حاضر باهدف تدوین و اعتباریابی بسته آموزشی درس دین و زندگی پایه دهم مبتنی بر تئوری انتخاب انجام شد. روش پژوهش برای مرحله طراحی و تدوین بسته آموزشی، روش توصیفی – تحلیلی با رویکرد سنتزپژوهی آمیخته بود. مضامین اصلی بسته آموزشی و زمان موردنیاز برای آموزش برگرفته از منابع کتبی همچون الگوی مدارس گیلانت گرمار و مقالات و طرح های پژوهشی داخلی و خارجی بود. برای روایی یابی بسته، ضمن استفاده از روش روایی صوری، از روش روایی محتوایی به شیوه کیفی و کمی با پانل خبرگان 14 نفری  استفاده شد. 14 نفر از متخصصان به عنوان جامعه آماری در نظر گرفته شد که 10 نفر در حوزه روان شناسی و دو نفر در حوزه برنامه ریزی درسی و دو نفر هم در حوزه تعلیم وتربیت بودند و از دو ضریب نسبی روایی محتوا و شاخص روایی محتوا استفاده شد. حداقل و حداکثر میزان ضریب نسبی روایی محتوا برای هر آیتم بسته .71/0 و 1 محاسبه شد و میزان شاخص روایی محتوا در عمده جلسات به سمت عدد (85/0)برای تمامی هدف ها در پروتکل آموزشی به دست آمد. نتایج نشان داد بسته آموزشی درس دین و زندگی مبتنی بر تئوری انتخاب برای دانش آموزان پایه دهم از روایی صوری و محتوایی مناسبی بهره مند است و روایی لازم را برای کاربردهای آموزشی و استفاده پژوهشی دارد.